Көркем мінез – адам баласының ең асыл қасиеттерінің бірі. Адамды бағалайтын – оның сыртқы келбеті емес, ішкі дүниесі, әдебі мен тәрбиесі. Көркем мінезді жан әрқашан мейірімді, сабырлы, кішіпейіл болады. Мұндай адам қоғамда сыйлы, отбасында қадірлі. Исламда көркем мінез ең жоғары қасиеттердің бірі саналады. Пайғамбарымыз (оған Алланың салауаты мен сәлемі болсын): «Мен көркем мінезді толықтыру үшін жіберілдім», – деген. Бұл хадис мінездің қаншалықты маңызды екенін айқын көрсетеді.

Бір күні Мұхаммед пайғамбар (оған Алланың салауаты мен сәлемі болсын) Мәдина көшелерімен өтіп бара жатады. Сол көшеде бір әйел пайғамбар өткен сайын үстіне қоқыс төгетін еді. Алайда Пайғамбарымыз оған ешқашан ашуланбай, ауыр сөз айтпай, сабыр сақтап өте беретін.

Бір күні әдеттегідей сол көшеден өткенде, әлгі әйел қоқыс төкпейді. Бұған таң қалған Пайғамбарымыз оның жағдайын сұрастырады. Сөйтсе, әйел ауырып қалған екен. Сонда Пайғамбарымыз оның үйіне барып, халін сұрап, сауығып кетуіне дұға етеді.

            Осы мейірімділік пен кешірімділікті көрген әйел қатты әсерленіп: — Мен сізге жамандық жасадым, ал сіз маған жақсылықпен жауап бердіңіз, – деп, жүрегі жібіп, ақиқат жолды қабылдайды. Бұл  оқиға көркем мінездің мәнін айқын көрсетеді. Көркем мінез – тек жақсы адамдарға ғана емес, өзіне жамандық жасағандарға да жақсылықпен жауап беру. Ашумен емес, сабырмен жеңу – нағыз ұлылық.

Көркем мінездің негізі – адамгершілік пен имандылық. Үлкенге құрмет, кішіге ізет көрсету, шыншыл болу, уәдеге берік болу – осының бәрі көркем мінездің белгілері. Адам жасаған жақсылық міндетті түрде өзіне қайтады. Сондықтан әрбір жан өз мінезін түзеп, жақсы қасиеттерді бойына сіңіруге тырысуы қажет.

               Қазіргі қоғамда білім мен байлық маңызды болғанымен, көркем мінез одан да жоғары тұрады. Себебі мінезі нашар адам қанша білімді болса да, адамдардың жүрегінен орын таба алмайды. Ал көркем мінезді жан қарапайым болса да, баршаға үлгі бола алады.

Қорытындылай келе, көркем мінез – адамның ең үлкен байлығы. Әрқайсымыз өзімізді тәрбиелеп, жүрегімізді тазалап, айналамызға мейірім мен жақсылық сыйлай білсек, қоғамымыз да көркейе түседі.

Көркем мінездің пайдасы:

—Алланың разылығына жеткізеді. Жақсы мінез – құлшылықтың бір бөлігі. Сабырлы, кешірімді, мейірімді жан Алланың сүйікті құлдарының қатарынан болады.

Адамдар арасында абырой әкеледі.

—Көркем  мінезді адамды жұрт сыйлайды, құрметтейді. Онымен қарым-қатынас жасау жеңіл әрі жағымды.

—Жүрекке  тыныштық береді. Ашуға  берілмей, кешіріммен қараған адам ішкі тыныштық табады, өмірі де берекелі болады.

—Қоғамды  түзетеді. Әр  адам өзін түзесе, қоғам да түзеледі. Себебі қоғам – адамдардан құралады.

—Жәннатқа  жақындатады. Пайғамбарымыз  (оған Алланың салауаты мен сәлемі болсын): «Маған ең сүйікті әрі Қиямет күні маған ең жақын болатындарың – мінезі көркем болғандарың», – деген.

Қорытынды:

Көркем мінез – тек адамдармен жақсы қарым-қатынас жасау ғана емес, ол – жүректің тазалығы мен ниеттің дұрыстығы. Әрбір мұсылман өз мінезін тәрбиелеуге ұмтылуы тиіс. Себебі мінез – адамның ең үлкен байлығы.

Аманбаев Саламат Сәлімұлы

Қордай ауданы,  Әлжан ана ауылы 

«Құдайберген» мешітінің имамы